أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

405

قانون ( فارسى )

نسخه : خاراگوش ده جزء در شراب بريز و بر آتش بپز و بپالاى و پاليده را بر پارچه قماشى بريز و بر معده يا كبد يا بر كبد و معدهء بيمار بگذار ! آنگاه گل محمدى ، گلنار ، آس خشكيده ، اقاقيا ، قارچك و شيرهء شنگ و مازو همه در اجزاء متساوى درهم ريز و با آب آس قاطى كن و با تفالهء باقىمانده از خاراگوش در شراب مخلوط كن و بر جاى مطلوب بگذار ! اين را نيز بدان ! كه ترياق در علاج هر نوع از اسهال كه بيمارى به شدت برسد و بيمار غش كند و از نا بيفتد ، بسيار خوب است و منتهاى فايده را مىرساند ، مشروط بر اينكه بيمارى اسهالى سببش ورم يا تب شديد نباشد . اگر بيمار اسهالى بسيار ناتوان شده است و از ناتوانى ياراى برخاستن ندارد و به قضاى حاجت نمىرود - كه سابقا مىرفت - و بدنش پذيراى غذا نيست ، بهتر آن است گوشت گنجشك و گوشت جوجهء تازه پر و بال درآورده بخورد ؛ آن هم گوشت سينه را بخورد و از خوردن بالها و جاهاى استخوانى صرفنظر كند كه به كندى فرو مىروند . گوشت سينهء جوجهء تازه پر درآورده يا گوشت نرم گنجشك را در تابه سرخ كند يا كباب كردناك سازد ( اول در آب بپزد و بعدا بر آتش كباب شود ) . بيمار اسهالى كه اشتهاى خوراكش زياد است و هضم كردنش كم ، از گوشتهاى نامبرده يعنى گوشت گنجشك و جوجهء تازه پر درآورده استفاده كند . گوشت بدون پيه در روغن زيتون سرخ كند و دارچين بر آن ريزد . از نوشيدنيها شربت به و شربت سيب خوبند . و ما خود در علاج اسهال خونى ، شير بز كه سنگ بر آتش گرم شده را در آن اندازند را آزموده‌ايم اثر خوب داده است .